Diyabet ve Göz Sağlığı

Diyabet tek bir hastalık değildir ve farklı türlere ayrılır. Genel olarak yüksek kan şekeri veya insülin yetersizliğinden kaynaklanan bir dizi metabolik rahatsızlıktır.

Kronik yüksek kan şekerine maruz kalma, retina, böbrek veya periferik sinirlerde bozulmalara neden olabilir.

Diyabetle ilişkili en yaygın görme kaybı türlerinden ikisi makula ödemi ve retinopatidir. Her ikisi de diyabetin neden olduğu retina retinada kalıcı bozulmalara neden olan diyabetik göz hastalıklarındandır. Diyabet ayrıca katarakt ve glokom gibi diğer göz rahatsızlıklarına da neden olabilir.

Diyabet (Şeker Hastalığı) Gözü Nasıl Etkiler?

Proliferatif Olmayan Retinopati Nedir?

Gözün yapısı bir kamera gibidir. Işık, bir kameranın lenslerinden geçiyormuş gibi şeffaf ön lenslerden geçerek gözün arka duvarına ulaşır. Bu duvar, ışığa duyarlı çok ince bir doku parçası olan retinadır.

Retinayı besleyen minik kan damarları diyabet nedeniyle hasar görebilir. Şeker neticesinde damarlardan kan sızıntısı oluşur. Buna proliferatif olmayan retinopati denir. Sıvı, kan damarlarından dışarı sızarak retina dokusuna girer. Bu durum retinanın kalınlaşmasına ve bulanık görüşe neden olur. Diyabet ile ilişkili olarak gözün merkezi kısmı olan makuladaki şişliğe diyabetik makula ödemi denir.

Diyabetik makula ödemi, retinadaki küçük kan damarlarının kanı sızdırması ve bunun birikmesi, şişmeye neden olmasıdır. Bu, görüşü bozar ve kalıcı görme kaybına yol açabilir.

Bulanık, bozuk veya dalgalı merkezi görmeye ve soluk renk algısı gibi belirtileri vardır.

Kontrollü kan şekeri seviyeleri de dahil olmak üzere iyi diyabet yönetimi ile risk azaltılabilir.

Proliferatif Retinopati Nedir?

Başka bir süreç ise hiperglisemi (yüksek kan şekeri) nedeniyle hasar gören kan damarları kapanır. Kana ulaşamayan retina dokusu kendi yüzeyinde yeni kan damarları oluşturur. Yeni kan damarları oluştuğunda buna proliferatif retinopati denir.

Bu yeni kan damarları zayıftır ve kolayca kanayabilir. Kan gözün arkasında birikerek retinayı gerer ve sonunda gözün arkasından ayırabilen yara dokusuna yol açar. Bu durum retina dekolmanı olarak zamanla oluşabildiği gibi aniden de oluşabilir.

20/20 görüşünüz olsa da diyabetik retinopatiniz olabilir. Diyabetik retinopatinin belirtileri genellikle şunlardır.

• Bulanık görüş
• Geceleri görmede sorun
• Çift görmek
• Sadece bir gözde bulanık görme
• Gözünüzde kızarıklık veya ağrı
• Uçuşan cisimler veya lekeler görmek
• Çevresel görüş kaybı

Bu nedenle diyabetiniz varsa yılda en az bir kez veya belirtileri yaşıyor ve hissediyorsanız daha sık göz muayenesi olmalısınız.

Diyabete Bağlı Göz Hastalıklarında Hangi Tedaviler Yapılır?

Diyabetik retinopatiniz durumuna göre hemen tedaviye gerek olmayabilir. Buna göz doktorunuz karar verecektir. Düzenli göz muayeneleri hastalığın ilerlemesini izleyebilir ve kan şekerinizi kontrol etmek hastalığın kötüleşmesini önleyebilir. Görmeniz zaten etkilenmişse, hemen tedaviye başlamak önemlidir.

Makula ödemi ve retinopati tedavileri görme kaybını önleyebilir ve hatta kaybettiğiniz görmenizin bir kısmını geri kazandırabilir. Bu tedavilerden bazıları:

• Kan damarlarının sızmasını durdurmak için göze ilaç enjekte edilmesini içeren anti-VEGF (vasküler endotelyal büyüme faktörü) tedavisi,
• Retina şişmesini azaltmak için steroidler,
• Kan damarlarını kapatmak için lazer tedavisi,
• Vitrektomi. Gözün içinden yara dokusunu ve vitreus sıvısını çıkarmak için yapılan bir operasyondur.

Bilim insanları diyabetli kişilerde görme kaybını tespit etmenin, tedavi etmenin ve önlemenin daha iyi yollarını araştırıyor.

Diyabetiniz ne kadar uzun süredir varsa, retinopatiye veya diğer diyabet ile bağlantılı göz hastalıklarına yakalanma olasılığınız o kadar artar. Bu yaygın bir sorundur. Ancak kan şekerinizi hedef seviyelerinizde tutarsanız, bunu geciktirebilir ve hatta önleyebilirsiniz.

Retinopati, önlenebilir körlüğün önde gelen nedenlerindendir.

Genellikle sorun ortaya çıkana kadar semptomlarınız olmaz, bu nedenle düzenli göz muayeneleri yaptırmak göz sağlığınız açısından çok önemlidir.

Elbette, görmenizde herhangi bir değişiklik fark ederseniz, hemen göz doktorunuza başvurun.

Diyabet ve Glokom

Glokom göz içinde basıncın birikmesiyle ilişkili bir hastalıktır ve bu durum, gözlerinizden beyne görüntü taşıyan optik sinire zarar verebilir. Glokom tedavi edilmezse, görmede kalıcı hasara ve sonunda körlüğe yol açabilir. Başlangıçta, fark ettiğiniz herhangi bir semptom olmadan ortaya çıkabilir.

Glokom, hastalığın ilerlemeden önce erken yakalanması için yıllık, kapsamlı bir göz muayenesinin neden önemli olduğunun bir nedenidir.

Başlangıçta herhangi bir belirti olmasa da, glokom ilerledikçe şunlara neden olabilir:

• Bulanık görüş
• Işıkların etrafındaki haleler
• Çevresel görüşünüzde kör noktalar
• Keskin ağrı Baş ağrıları

Glokom Geliştirme Riskim Nedir?

Diyabet olan kişilerde glokom geliştirme olasılığı daha yüksektir. Kapsamlı bir göz muayenesi yaptırmak, glokom geliştirme riskinizi belirlemenin en iyi yoludur.

Glokom Nasıl Tedavi Edilir?

Glokom tedavisi genellikle reçeteli göz damlalarıyla başlar. Bunlar, sıvının gözünüzden nasıl aktığını iyileştirerek veya gözünüzün ürettiği sıvı miktarını azaltarak göz basıncını düşürmeye yardımcı olabilir. Diğer tedavi seçenekleri arasında glokomun türüne ve şiddetine bağlı olarak lazer tedavisi ve çeşitli cerrahi prosedürler yer alabilir.

Diyabet ve Katarakt

Katarakt,göz merceğinin bulanıklaşmasıdır. Yaşlanan nüfusta yaygın olsa da, diyabetiniz olduğunda çok daha erken yaşlarda ortaya çıkabileceğini bilmek önemlidir.

Katarakt Neden Olur?

Yaşlandıkça gözlerinizin mercekleri daha az esnek, daha az şeffaf ve daha kalın hale gelir. Diyabetiniz varsa, zamanla yüksek kan şekeri (kan şekeri) seviyeleri göz merceğinde katarakt gelişimini hızlandırabilecek yapısal değişikliklere yol açabilir.

Diyabetiniz varsa, ne kadar süredir diyabet hastası olduğunuza, hedef aralığınızın üzerindeki glikoz seviyelerinin sıklığına ve makula ödeminin varlığına (makulada retinanın merkezinde bulunur) bağlı olarak katarakt geliştirme riskiniz daha yüksek olabilir. Kataraktları fark etmeyebilirsiniz çünkü belirtiler, gözün merkezini etkileyene kadar önemsiz olabilir ve bu noktada katarakt hızla ilerleyebilir.

Katarakt Belirtileri Nelerdir?

• Bulutlu veya bulanık görüş
• Bir gözde çift görme
• Işıkların etrafında haleler görmek
• Işığa ve parlamaya karşı aşırı hassasiyet
• Geceleri iyi görememe,
• Parlak renklerin solgun görünümü.

Diyabetiniz olsun veya olmasın düzenli egzersiz yapmak, düzenli beslenmek, diyabeti kontrol altında tutmak, yüksek tansiyonunuz var ise kontrol altında tutmak ve her halükarda göz muayenelerinizi aksatmamak diyabete bağlı körlük oluşmasını engellemek için çok büyük oranda yeterlilik sağlayacaktır.